Moderne infrastructuur

Toename regionale werkgelegenheid in zorg en welzijn

Haaglanden | Werkgelegenheid

De zorg- en welzijnssector is een van de grootste werkgevers in de regio Haaglanden en Nieuwe Waterweg Noord (NWN). In het vierde kwartaal van 2018 is ruim 1 op 7 werkenden in Haaglanden en NWN actief in deze sector. De arbeidsmarkt in de sector zorg en welzijn is in korte tijd ingrijpend veranderd. De vraag naar personeel binnen de sector is de afgelopen periode flink toegenomen, waardoor er tekorten zijn ontstaan. Inzicht in arbeidsmarktontwikkelingen is noodzakelijk om gericht de tekorten aan te kunnen pakken. Om dit inzicht te vergroten bevat deze longread een regionale analyse van relevante werkgelegenheidstrends in de sector zorg en welzijn.

Ruim 1 op de 7 werkenden actief in sector zorg en welzijn

In de sector zorg en welzijn werken in het vierde kwartaal van 2018 79.800 werknemers in Haaglanden en NWN. De sector is goed voor 14,6% van het totaal aantal werknemers woonachtig in de regio. Dit aandeel ligt iets lager dan in Nederland (16,3%).
In figuur 1 is de samenstelling van het aantal werknemers in de sector zorg en welzijn weergegeven naar branche. Bijna een derde van het aantal werknemers (31%) werkt in de branche Verpleging, verzorging en thuiszorg, gevolgd door de branche Ziekenhuizen, UMC’s en overig medisch specialistische zorg (21%). De overige branches zijn kleiner.   


Figuur 1: Samenstelling werknemers zorg en welzijn naar branche, 4e kwartaal 2018, Haaglanden en NWN
Figuur 1

Bron: AZW CBS, bewerking Etil

Branches Kinderopvang en Sociaal werk relatief groot in Haaglanden en NWN
Als we de regionale werkgelegenheidssamenstelling vergelijken met de landelijke samenstelling dan valt op dat de branches Kinderopvang en Sociaal werk relatief sterk vertegenwoordigd zijn in de regio Haaglanden en NWN. De branches Gehandicaptenzorg en Geestelijke gezondheidszorg daarentegen zijn in de regio Haaglanden en NWN relatief minder groot. 

Figuur 2: Samenstelling werknemers zorg en welzijn naar branche, 4e kwartaal 2018, Nederland en Haaglanden en NWN
Figuur 2

Bron: AZW CBS, bewerking Etil

Toename aantal werknemers in zorg en welzijn

De afgelopen jaren zijn verschillende maatregelen genomen om de zorg betaalbaar en toegankelijk te houden. Dit heeft sinds 2012 een remmend effect gehad op de vraag naar personeel in de regio Haaglanden en NWN. Het grootste effect van deze maatregelen is inmiddels uitgekristalliseerd. In het eerste kwartaal van 2016 bereikte het aantal werknemers in zorg en welzijn in de regio Haaglanden en NWN met 74.900 werknemers het laagste niveau. Vanaf dat moment is er weer sprake van een gestage toename van de werkgelegenheid.
Aan het einde van 2018 ligt het aantal werknemers op 79.800, hetgeen iets hoger is dan het niveau aan het begin van 2010, 78.700 werknemers. De stijging in het aantal werknemers kwam in de sector zorg en welzijn later dan voor de totale economie in de regio, daar steeg het aantal werknemers al eerder, vanaf de start van 2014.

Figuur 3: Aantal werknemers in zorg en welzijn, Haaglanden en Nieuwe Waterweg Noord
Aantal werknemers

Bron: AZW CBS, bewerking Etil

In figuur 4 is de ontwikkeling van het aantal werknemers in de sector zorg en welzijn in de regio Haaglanden en NWN weergegeven naar branche voor de perioden 2012-2016 (3e kwartaal 2012 – 1e kwartaal 2016), 2016-2018 (1e kwartaal 2016 – 4e kwartaal 2018) en 2017-2018 (4e kwartaal 2017 – 4e kwartaal 2018).

2012-2016
De afname van het aantal werknemers in de sector zorg en welzijn tussen 2012 en 2016 in de regio Haaglanden en NWN is 8.1%. Daarmee kende de sector een veel grote afname van de werkgelegenheid in in vergelijking met het totaal aantal werknemers in de regio, dat daalde met 0.8% gedurende deze periode.
De grootste afname was zichtbaar in de Kinderopvang (-16.5%), kort gevolgd door de Verpleging, verzorging en thuiszorg (-13,6%). Niet in alle branches binnen zorg en welzijn was er sprake van een werkgelegenheidsafname. In de branche Huisartsen en gezondheidscentra steeg het aantal werknemers met 11,8%.

2016-2018
Vanaf het eerste kwartaal van 2016 kent de sector zorg en welzijn weer een toename van het aantal werknemers in de regio Haaglanden en NWN. Gedurende de periode 2016-2018 kent de sector (6,5%) een vergelijkbare groei met de totale economie van Haaglanden en NWN (7,1%). Vooral de branche kinderopvang kent gedurende deze periode met een toename van 16,9% een sterk herstel. Alle branches kenden gedurende de periode 2016-2018 een toename van het aantal werknemers.

2017-2018
Het laatste jaar groeide het aantal werknemers in Haaglanden en NWN binnen de sector zorg en welzijn met 3,8%, hetgeen harder is dan de totale economie in de regio (2,6%). Met uitzondering van de branche Sociaal werk kenden alle branches een toename van het aantal werknemersbanen. De grootste toename is zichtbaar in de Kinderopvang (10,7%).

Figuur 4: Ontwikkeling werknemers in zorg en welzijn naar branche, 2012-2016, 2016-2018 en 2017-2018, Haaglanden en NWN (t.o.v. begin van de betreffende periode)
Figuur 4

Bron: AZW CBS, bewerking Etil

Vergrijzing in alle branches

In de sector zorg en welzijn werken relatief veel ouderen. In het vierde kwartaal van 2018 was 22,2% van de werknemers in de sector in de regio Haaglanden en NWN ouder dan 55 jaar (zie figuur 5). Dit is hoger dan het gemiddelde van 18,8% in de totale economie van Haaglanden en NWN. Het aandeel 55-plussers is tussen 2010 en 2018 in alle branches toegenomen.

In de regio Haaglanden en NWN is de vergrijzing het grootste in de branche Verpleging, verzorging en thuiszorg. Daar is ruim een kwart van de werknemers in het vierde kwartaal van 2018 ouder dan 55 jaar. In de Huisartsen en gezondheidscentra, Geestelijke gezondheidszorg en Ziekenhuizen ligt het aandeel net onder de 25%. In de Overige zorg, Sociaal werk en de Gehandicaptenzorg is inmiddels bijna één op de vijf werknemers ouder dan 55 jaar. Het stijgende aandeel 55-plussers betekent dat er de komende tien jaar behoorlijk wat ouderen, die stoppen met werken, moeten worden vervangen.


Figuur 5: Aandeel 55-plussers sector zorg en welzijn naar branche, 2010, 2017 en 2018, Haaglanden en NWN
Figuur 5

Bron: AZW CBS, bewerking Etil

Meer dan 80% van de werknemers in de sector is vrouw

Een ruime meerderheid van de werknemers in de sector zorg en welzijn in de regio Haaglanden en NWN is vrouw. In het vier kwartaal van 2018 was dit aandeel 83%. In de Geestelijke gezondheidszorg en het Sociaal werk zijn in verhouding tot de andere branches binnen zorg en welzijn wel de minste vrouwen werkzaam, maar dit blijft meer dan 70 procent. Voor de gehele arbeidsmarkt in de regio Haaglanden en NWN is de man-vrouwverdeling van werknemers gelijker verdeeld (bijna 50 procent vrouw). Gedurende de periode 2010-2018 hebben er in de man-vrouwverdeling geen grote verschuivingen plaatsgevonden (zie figuur 6).

Figuur 6: Aandeel vrouwen sector zorg en welzijn naar branche, 2010 en 2018, Haaglanden en NWN
Figuur 6

Bron: AZW CBS, bewerking Etil